Tóm tắt nhanh: Tấm thép vân chân chim hoặc bề mặt sần có gân nổi làm cốc hút cao su NBR thông thường bị hở khí, nên phải dùng cốc hút bọt biển để lớp xốp ôm kín theo gân. Tấm 3000 x 1500 x 3 mm nặng khoảng 106–120 kg, dưới 200 kg, phù hợp mặt hút chân không khí nén. Bọt biển hao mòn nhanh hơn trong khí hậu nóng ẩm Việt Nam, vì vậy nên mua sẵn cốc hút dự phòng cất ở kho mát.

Vì sao cốc hút NBR thường không hút được tấm thép vân chân chim

Tấm thép vân chân chim (thép chống trượt, thép gân) có các gân nổi đều trên bề mặt. Tấm thép cán nóng để lâu cũng hay bị gỉ, sần, lồi lõm. Cốc hút cao su NBR thông thường có mép hút khá cứng và mỏng, khi đặt lên bề mặt này, mép cốc chỉ tì lên đỉnh gân, còn khe giữa các gân để hở. Không khí lọt liên tục qua các khe đó nên chân không không lên đủ, hoặc lên rồi tụt dần khi đang treo tấm.

Với tấm thép phẳng, sạch, cốc NBR là lựa chọn bền và rẻ. Nhưng với tấm vân chân chim hoặc bề mặt sần, dùng cốc NBR là rủi ro: tấm có thể trượt, nghiêng hoặc rơi khi di chuyển. Vì vậy FullSharp khuyên dùng cốc hút bọt biển cho nhóm vật liệu này.

Tấm thép vân chân chim 3000 x 1500 x 3 mm: gân nổi trên bề mặt làm cốc hút NBR thông thường bị hở khí
Tấm thép vân chân chim 3000 x 1500 x 3 mm: gân nổi trên bề mặt làm cốc hút NBR thông thường bị hở khí

Cốc hút bọt biển hoạt động ra sao trên bề mặt gân nổi

Cốc hút bọt biển có lớp xốp ô kín, đàn hồi, dày hơn nhiều so với mép cao su. Khi mặt hút hạ xuống và bắt đầu hút, lớp xốp bị ép lún, ôm theo hình gân và lấp gần kín các khe hở. Nhờ đó vùng chân không bên trong được bịt kín đủ để giữ tấm.

Dù vậy, trên bề mặt gân, lớp xốp vẫn có thể rò khí nhẹ. Vì thế bộ hút cần nguồn chân không có lưu lượng đủ lớn để bù phần rò, có đồng hồ chân không và còi báo để người vận hành biết khi độ hút xuống dưới ngưỡng an toàn.

So sánh cốc hút NBR và cốc hút bọt biển

Tiêu chíCốc hút cao su NBRCốc hút bọt biển
Bề mặt phù hợpTấm phẳng, nhẵn: tôn, inox, thép tấm trơn, kínhTấm vân chân chim, thép gân, bề mặt gỉ sần, lồi lõm
Độ kín trên bề mặt có gânKém, mép cốc chỉ tì lên đỉnh gânTốt, lớp xốp ôm theo gân
Nhu cầu lưu lượng hútThấpCao hơn để bù phần rò khí nhẹ
Độ bềnBền, ít phải thayHao mòn nhanh hơn, nhất là khi trời nóng ẩm
Chi phí vận hànhThấpCần tính thêm cốc hút thay thế định kỳ

Cấu hình gợi ý cho tấm 3000 x 1500 x 3 mm dưới 200 kg

Tấm thép trơn 3000 x 1500 x 3 mm có diện tích 4,5 m² và nặng khoảng 106 kg. Tấm vân chân chim cùng kích thước nặng hơn một chút vì có gân, thường vẫn nằm trong khoảng dưới 200 kg. Với tải này, cấu hình phù hợp là:

  • Nguồn chân không khí nén: tấm mỏng, nhẹ dưới 200 kg dùng mặt hút chân không khí nén là gọn và kinh tế nhất, không cần bơm điện.
  • Khung dài theo chiều 3 m: các cốc hút bọt biển bố trí trải đều dọc chiều dài tấm để tấm 3 mm không võng hai đầu khi treo.
  • Kết cấu treo: cầu trục xoay khí nén cho một trạm cấp tấm, hoặc thanh ray trượt kèm pa lăng khi cần đi dọc kho tấm đến máy cắt.
  • Thử mẫu trước khi chốt: FullSharp thử hút trên đúng loại tấm của khách để kiểm tra độ kín và thời gian giữ.

Nếu tấm dày hơn và nặng quá 200 kg thì nên chuyển sang mặt hút dùng bơm điện hoặc ắc quy; xem thêm các giải pháp nâng tấm kim loại.

Ở Việt Nam, cốc hút bọt biển hao mòn nhanh hơn: nên mua sẵn cốc dự phòng

Bọt biển là vật liệu xốp nên chịu ảnh hưởng của nhiệt độ và độ ẩm. Trong khí hậu nhiệt đới nóng ẩm ở Việt Nam, nhất là trong nhà xưởng mái tôn mùa hè, lớp xốp lão hoá, chai cứng và mất đàn hồi nhanh hơn so với khi dùng ở các nước xứ lạnh. Cạnh tấm sắc, bavia và gỉ sắt cũng làm xốp mòn rách nhanh hơn.

Vì vậy, khi mua thiết bị, khách hàng nên mua thêm một bộ cốc hút bọt biển dự phòng, cất trong kho khô ráo, thoáng mát, tránh nắng. Khi cốc đang dùng bị mòn, chỉ cần thay ngay, dây chuyền không phải dừng chờ hàng. Nên thay cốc khi thấy:

  • Lớp xốp chai cứng, lún xuống mà không hồi lại.
  • Mặt xốp rách, bong mép hoặc có vết cắt từ cạnh tấm.
  • Đồng hồ chân không lên chậm hơn hoặc tụt nhanh hơn bình thường trên cùng loại tấm.

Lưu ý an toàn khi hút tấm thép bề mặt sần

  • Luôn nâng thử cách mặt sàn vài cm, quan sát đồng hồ chân không trước khi di chuyển tấm.
  • Không đứng hoặc đưa tay dưới tấm đang treo; di chuyển chậm khi đổi hướng.
  • Quét bớt gỉ bong, nước đọng, dầu trên vùng đặt cốc hút.
  • Không hút tấm có lỗ thủng hoặc vượt tải định mức của mặt hút.
  • Kiểm tra cốc hút bọt biển hằng ngày, thay theo cặp hoặc cả bộ để lực hút đều.

Video thiết bị đang vận hành

Mặt hút bọt biển đa năng hút nhiều loại bề mặt
Thiết bị nâng hạ chân không mặt hút bọt biển đa năng
Cầu trục xoay khí nén và mặt hút 200 kg hút tấm kim loại
Cầu trục xoay khí nén treo mặt hút tấm kim loại lớn

Câu hỏi thường gặp

Tấm thép vân chân chim có hút chân không được không?

Được, nhưng phải dùng cốc hút bọt biển. Cốc cao su NBR thường chỉ tì lên đỉnh gân nên bị hở khí, không giữ tấm an toàn.

Tấm thép 3000 x 1500 x 3 mm nặng bao nhiêu?

Tấm thép trơn khoảng 106 kg; tấm vân chân chim cùng kích thước nặng hơn một chút vì có gân, thường vẫn dưới 200 kg.

Cốc hút bọt biển dùng được bao lâu?

Tuỳ tần suất làm việc, độ sắc của cạnh tấm và nhiệt độ xưởng. Trong điều kiện nóng ẩm ở Việt Nam, bọt biển hao mòn nhanh hơn xứ lạnh, nên theo dõi độ đàn hồi và đồng hồ chân không để thay kịp thời.

Có cần mua cốc hút bọt biển dự phòng không?

Nên mua ngay khi mua thiết bị và cất ở kho khô, mát, tránh nắng. Khi cốc mòn có thể thay ngay, không phải dừng sản xuất chờ hàng.

Mặt hút khí nén có hút được tấm thép gân dưới 200 kg không?

Được. Tấm mỏng, nhẹ dưới 200 kg dùng mặt hút khí nén là phù hợp, miễn là dùng cốc bọt biển và nguồn khí nén ổn định.

Gửi cho FullSharp kích thước, độ dày, khối lượng tấm, ảnh bề mặt vân và nơi cần đưa tấm tới (máy cắt, máy chấn, kệ), kỹ sư sẽ đề xuất cấu hình và thử hút mẫu miễn phí.